Խանոխ Լևին. Մանրապատումներ

ԱՌԱՎԵԼՍ ԿԱՆԱՆՑ ԿՈՆՔԵՐԻ ՄԱՍԻՆ

Բարդ է կանանց կոնքերի հարաբերակցությունը: Մի կողմից առնական տեսք ունեն, օրինակ՝ լայն կոնքերով տիկնոջ դեպքում, որի ետևը այնպիսին է, կարծես երկու տղամարդ են կողք-կողքի քայլում. նրանց հոծ ու լայնեղ չափերը ավելի համապատասխանում են Նապոլեոնին: Այդ կոնքերն ասում են, որ փողոցով կին է անցնում, անբարեհամբույր հայացքով տղամարդկանց նման ետևով:
Իսկ եթե ետևից իրոք տղամարդիկ քայլեին, ապա նման կոնքերը նրանց պարզապես չէին հետաքրքրի: Բարեբախտաբար ետևից քայլող տղամարդ չկա. կա ուրվականային մեկը, որ կոնքերի ետևում է: Բարդ է, բայց այդպես է տրվում այն բացատրությունը, թե ինչու ենք այդքան զգայուն կանանց կոնքերի հանդեպ:
Եթե անցնողը իսկական կին է, ապա հիանում ենք նրանով, և մեր հոգում հարգանքի զգացում է ծնվում: Իսկ եթե երկու տղամարդ հիշեցնող կոնքերով կինն է անցնողը, ապա մի պահ լուռ կարկամում ենք: Տարօրինակ ու արտասովոր երևույթ:

ԷԼԵԳԻԱ ԱՌ ՆԱԽՆԱԿԱՆԸ

«Ի՞նչ է այս ամենը. իրո՞ք այն կլանել է մեզ»:
Երբ մարդն հայտնվում է կլինիկական մահվան վիճակում, ուր դեռ ուղեղը գործում է, ջանում է աչքերին վերադարձնել իրենց աշխարհիկ փայլը և կրկնում է. «Շուտով կավարտվի բուժումը, ոտքի կկանգնեմ, համարձակորեն կդառնամ երկիր և կլինեմ ավելի ուժեղ, քան առաջ»:
Երբ գա մեր ժամանակը, Աստված թող մեզ այնքան ուժ տա, որ ձեռքներս դնենք սրտներիս և ասենք. «Մենք չենք վերադառնա այդ կորուսյալ երկիրը, այլ կլսենք մեր ընկերների ձայնը»: Բայց ի՞նչ ես խոսում. շուտով ոտքի կկանգնես: Եվ, տեր Աստված, տո՛ւր մեզ մեր արիության մնացորդը, որպեսզի բախվենք արցունքի հետ, որն հոսում է մեր կյանքի լքյալ ու կորուսյալ ուղիներով… Եվ աչքի ծայրով թող տեսնենք մի կնոջ, որի աչքից նույնպես արցունք է հոսում, որը, ի տարբերություն մի արցունքի, ոչ քնքուշ ձայնով ասում է. «Ինչի՞ մասին ես խոսում, ախր, ի՞նչ ես խոսում…»:
— Աստված թող մեզ այնքան ուժ տա, որ վերջնականապես որոշենք՝ արդյոք արժի՞ վերադառնալ լքյալին ու կորուսյալին:

ԱՆՁՐԵՎ

Անձրևը միանգամից հորդաց. ուժեղ, առատ: Տնից դուրս եկանք ամառային հագուստով. կարծում էինք՝ ամառը հավերժական է, միշտ թեթև ենք հագնվելու, լողալու ենք ծովում, և ահա հորդ այս անձրևը տեղաց: Փողոցը արագ մթնդեց, մարդիկ սկսեցին դեսուդեն վազվզել, լսվեցին կանանց ու երեխաների կանչեր, և մի պահ անձրևն ասես դադարեց: Նայեցինք վերև, և տեսանք մի սև հովանոց. թե մի ճերմակահեր, բարձրահասակ, շագանակագույն գլխաշորով պառավ հովանոցը պահել էր հենց մեր գլխավերևում: Մեզ չէր նայում, շրթունքները պրկված էին, ուշադրությունը գրավել էր մի տեսլային կերպարանք, որը հեռվից կարծես մեզ էր նայում: Ո՞վ էր այնտեղ նախկինում, և ի՞նչ էր դարձել հիմա: Գուցե մենք էինք ապաստան գտել պառավ կնոջ հովանու տակ, կամ էլ պառավն ինքն էր եկել մեզ պատսպարելու:
Հուսով սպասում էինք, որ անձրևը դադարի, բայց՝ անիմաստ էր. անձրևը սպառնում էր մաքրել ամեն ինչ՝ պայծառ ամառը, թեթև շորերը: Բավարարն է բավական: Այդ բարձրահասակ ու առեղծվածային կինը, որ նայում էր մեզ, թվում էր՝ այրի է: Բայց նույնիսկ մեզ համար չենք կարող հաստատել, որ ամուրի տղամարդ ենք: Հետո՞ ինչ: Մեջքներովս քրտինքի կաթիլներ գլորվեցին. ամոթխածությունը ահաբեկում է:
Մոտակա կրպակից ռադիոյի ձայն լսվեց. լուրեր էին հաղորդում, և ասացին. «Հիմա տեղափոխվում ենք Եվրոպա»: Ինչքան երկար էինք սպասել այդ պահին: Բայց այստեղ ամեն ինչ կմնա նույնը՝ փողոցի աղբը, աղմուկը, հեղձուցիչ օդը, մոծակները…: Չնայած այդ ամենին՝ բայց տեղափոխվեցինք Եվրոպա, չէ՞ որ Եվրոպան շատ լայն հասկացություն է, և որտեղ էլ լինենք՝ մեզ համար պատիվ է: Եվ հենց այդ պահին անձրևը մեզ ասում է՝ բարի գալուստ Եվրոպա:
Եվ հակառակ ամեն ինչի, մեր առջև բացվում է աշխարհը, երևում են ֆրանսուհիները Լուարայի ափերին կամ պատուհաններից կախված, և նայում են դուրս՝ ասես կրծքները բացելով մեր առաջ… Մենք պիտի հարգենք ու երախտապարտ լինենք այս պառավ կնոջը, ում օգնությամբ թեկուզև մի պահ տեղափոխվեցինք Եվրոպա:

Եբրայերենից թարգմանեց Սուրեն Շահնազարյանը

«Գարուն», 2001, 2

Մեկնաբանություն

Ձեր էլ-փոստի հասցեն չի հրապարակվելու։ Պարտադիր դաշտերը նշված են *-ով